guatr hastalığı etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
guatr hastalığı etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

Tiroid Kanseri Nedir?

TİROİD KANSERİ

Tiroid bezi boyunda bulunur. Nefes borusunun önündedir. Görünümü itibariyle kelebeği ya da papyonu andıran bir organdır. Hormon üretimi yapan organlardan biridir. Ürettiği hormon metabolizmayı düzenleyen en önemli hormondur. Tiroid hormonunun vücutta çok önemli görevleri vardır. Bu görevlerin doğru bir şekilde ve doğru zamanlarda gerçekleşmesini sağlar. Vücudun ısısı ve nemini, kadınların adet döngülerini, kalbin dakikadaki atış sayısını, saçların ve tırnakların ne sıklıkla uzayacağını, ne kadar kilo alınacağı gibi birbirinden çok farklı ve önemli görevlerin düzgün bir şekilde gerçekleşmesinden sorumludur. Özellikle kilo alıp verme sorunu yaşayan kadınlar için kan şekeri seviyesinden sonra ilk bakılan parametre tiroid hormonu seviyeleridir.

Tiroid bezinde ortaya çıkan bazı iyi huylu ve kötü huylu tümörler olabilmektedir. Tiroid bezinin iyi huylu tümörü guatr olarak tanımlanır ve halk arasında da guatr hastalığı olarak bilinir. Guatr daha çok vücuttaki iyot eksikliğinden kaynaklanan, tiroid bezinin büyümesi olarak ortaya çıkan bir hastalıktır. Halk arasında guatr ile tiroid çok sık karıştırılmaktadır. O kadar ki tiroid bezine guatr bezi diyenlere rastlamaktayız. Daha önce de dediğimiz gibi, guatr, tiroid bezinin hacim olarak büyümesinden başka bir şey değildir. Bunun dışında tiroid bezinde ortaya çıkan diğer şişlikler ve kitleler kötü huylu tümörlerdir. Kötü huylu tümörler tedaviden sonra tekrarlayabilirler. Tiroid kanseri, diğer kanser türlerinde olduğu gibi kötü huylu kanser hücrelerinin komşu hücreleri ve uzak hücreleri etkileyerek yayılmasıdır. Bu şekilde vücutta yayılım gösterir ve dokuların, organların fonksiyonlarının bozulmasına ya da tamamen çalışmamasına neden olurlar.

İlgili aramalar: tiroid kanseri nedir? tiroid kanseri nasıl olur? guatr nedir?

İyot

İyot
İyot, boyunun ön kısmındaki tiroid bezinin salgılarının başlıca maddesidir; dolayısıyla da vücudun en önemli ihtiyaçlarından bir tanesidir.

İnsan vücudunda ortalama 30-50 mg civarında iyot bulunmaktadır. Bunun yandan fazlası tiroid bezinde, arta kalanı da kanda bulunur.

İyot, tiroid bezinden salgılanan "triiodotironin" ve "trokzin" hormonlarının bileşiminde bulunur. Bu hormonlar tiroid bezinde depolanan iyotla amino asitlerden trozinin birleşmesi ile oluşmakta, az miktarı da kana geçmektedir. Kandaki bu hormon bazal metabolizma hızının denetiminde görev alır. Bu hormonların kandaki miktarı beynin altında bulunan hipofiz bezinden salgılanan önemli bir hormon tarafından ayarlanmaktadır.

Yeterli iyot almayan, alamayan bir organizmada guatr (guvatır) meydana gelir. Boynun ön tarafında iç ve dış kısmında şişkinlik olur. Hastalığın durumuna ve şekline göre ilaç tedavisi veya ameliyat yoluyla tedavisine gidilir. Yüzyıldan beri yapılan araştırmalarda, denizden uzak kalmış, dağlık, kireç ve kayalarla kaplı tarım yapılamayan arazilerde, içme suları, hava ve toprakta yeterli iyot bulunmaması dolayısıyla basit guatr hastalığının sık görüldüğü dikkati çekmektedir. Ülkemizde, özellikle, Karadeniz'in ve güneyde Akdeniz'in tesirinden uzak kalmış iç kısımlarında, iç ve doğu Anadolu'da aynı durum söz konusudur. Bu bölgelerde oturan insanlarda iyot eksikliğini gidermek için en azından sahilde yetişen yiyecekler, sebzeler, balık ve iyotlu tuzlar kullanılmalıdır. İyotlu tuzlar kullanılırken de tuzun pişme işleminden sonra, yenmesine yakın konulmasına özen gösterilmelidir. Çünkü, pişme esnasında kayba uğrar.

Bazı memleketlerde çok kullanılan deniz dibi sebzeleri iyot bakımından çok zengindir.

Kara lahana Karadeniz bölgesinde çok yetiştirilir ve çok kullanılan bir sebze türüdür. Kara lahana ve kara turp vücutta iyodun kullanılmasına mani olur. Böylece bu iki sebzeyi çok kullanan yörelerdeki insanlarda guatr hastalığı çok görülür.

Bir kimsede basit guatr oluştuktan sonra mutlaka doktor kontrolunde tedavi olması gerekir. Bu durumda iyotlu tuzun pek faydası olmaz en azından bilinçli bir davranış sayılmaz. İyotlu tuz, normal yemek tuzuna 1/100000 kısım iyodür konularak hazırlanır. Renkli poşetlerde saklanması, uzun süre saklanmaması ve yenmesine yakın kullanılması gerekir.

Tiroid bezi

TİROİD BEZİ
Tiroid bezi 20 gram ağırlığında, 2,5 santimetre boyunda fakat çok etkili minik bir organdır.

Sürekli yorgunluk ve bitkinlik duyan, yahut sürekli huzursuzluk hissedip sinirden patlama noktasına ulaşılan kişilerde de tiroid bezinin incelenmesi gerekir. Belki de nedeni buradadır.

Tiroid bezi, nefes borumuzun ön kısmında bulunur. Şekli bir kalkanı andırır. Bu nedenle bazı ülkelerde kalkan bezi olarak da anılır. Hormon bezi olarak işlevini, hipofiz ve vejetatif sinir sistemi ile birlikte yürütür, iki tür hormon thyroxin ve trijodthyronin üretir. Bu hormonların ikisi de metobolizma-özümlenme işlemleri açısından önemlidir. Hormonun kana karışan miktarı, beyin içinde karmaşık bir mekanizmanın işlevine bağlıdır. Rahatsızlık halinde bazen aşırı, bazen de normalin altında hormon üretilir. Her iki duruma da, bünyedeki iyot eksikliği yol açabilir. Tiroid bezi, iki hormonu da üretmek için iyoda gereksinim duyar. Tiroid bezinde iyot eksikliği bu bezin büyümeye başlamasıyla ortaya çıkar. Sonuçta kişi guatr hastası olur.

Guatr hastalığı sırasında hipofiz bezi emir vermediği halde, tiroid bezi aşırı hormon salgılamaktadır. Buna bezin sürekli doku üretmesi neden olur. Böylece oluşan doku düğümlerine adenom adı verilir. Tiroid bezinin aşırı hormon üretmesinin bir başka nedeni ise, basedow hastalığıdır. Bu hastalık sırasında belirli miktarda antikorlar oluşur ve bu antikorlar hipofiz bezleriyle tiroid bezleri arasındaki bağlantıyı engellerler.

Organın işlevini normalin altında yapması, iyot noksanlığından olduğu kadar aşırı faaliyetini önlemek için uygulanan tedaviden de kaynaklanabilir. Bu gibi durumlarda guatr veya adenom ameliyat edilir.

Ülkemizde tiroid rahatsızlığı çeken milyonlarca kişi vardır. Basedow hastalığı, genellikle şeker hastalığının arkasından ortaya çıkar. Hastalık kadınlarda daha sıkça görülür. Tiroid bezlerinin aşırı çalışması olayına deniz kıyılarında diğer yörelerden daha fazla rastlanır. Aynı durum şehirlerde, kırsal yörelerden daha fazladır.

Basedow hastalığı guatr, hızlı nabız atışı, gözlerde büyümeyle ortaya çıkar. Bu hastalık çocuklukta az görülür, çocuk hastaların çoğu kız çocuktur. Tedavisi ilaç, tiroid hormonlarının oluşumunu değiştirme, radyo-iyot tedavisi ve ameliyattır.

Guatr hormonlarının aşırı üretilmesiyle olduğu gibi, eksik üretilmesiyle de ortaya çıkar. Erginlik, hamilelik, menapoz yılları, bedensel yüklenimler, enfeksiyon sırasında hormon miktarının artması guatrın daha çabuk büyümesine neden olur. iyodlu tuzlar, bu hastalıklara karşı en önemli önleyicilerden birisidir. Balık, sarmısak, tere de yararlıdır.