Bitler insan parazitleri arasında bir yandan pedikülozis adı verilen bitlenme hastalığı yaptıkları için, bir yandan da mikroplarını taşıyarak tifüs, dönerateş gibi hastalıkları yaydıkları için toplum sağlığı yönünden önem taşırlar.
Bit özellikle yaşam koşullan kötü, kişisel temizlik kurallarının uygulanmadığı yerlerde görülür.
Ancak, toplu yaşanan yerlerde, biti taşıyan kişilerden diğerlerine bulaştığından temiz insanlarda da bitlenme olaylarına rastlanabilir.
Bitlerin çocuklarda yerleşen 2 türü vardır.
1. Baş biti
2. Gövde biti
Baş biti ortak giysiler, tarak ve fırçalarla, gövde biti yatak takımlan ve giysilerle geçer. Bitlenme çocuklarda yetişkinlerden, kızlarda erkeklerden daha fazla görülmektedir.
Bit Nasıl Bulaşır? Bit yakın temasta bitin ya da üzerinde sirke olan saç telinin hastadan sağlam kişiye geçmesiyle doğrudan ya da üzerinde bit veya sirke taşıyan ortak şapka, atkı gibi eşyalarla bulaşır.
Bitlenmenin Belirtileri: Bit kan emerken deriye salgılarını ve dışkısını bırakır. Bunlar ve derideki ısırık yeri kaşıntıya yol açar. Şiddetli kaşıntıda bitten şüphelenilmelidir. Bazen bitlenme hassas kişilerde deride döküntülerle ve ikincil iltihaplı yaralarla da kendini gösterebilir.
Kesin tanı, bitin ya da sirkenin görülmesiyle konur. Özellikle başın enseye yakın ve kulak arkası bölümündeki saçlarda sirkeler bulunabilir.
Yetişkin bitin kendisini bulmak çok zordur. Sirkenin de kepekten ayırt edilmesi gerekir. Ayırt etmede aşağıdaki tablo fikir verebilir. Sirke ve kepek arasındaki farkı ve nasıl olduklarını aşağıdan inceleyebilirsiniz.
SİRKE
1. Parlak
2. Gri renkli
3. Oval biçimli
4. Kenarları düzgün
S. Kıla sıkıca tutunmuş
6. İki tırnak arasında sıkılınca ses çıkarır.
KEPEK
1. Mat
2. Gri renkli
3. Çok çeşitli biçimde
4. Kenarları düzensiz
5. Üflenince saçtan ayrılır
6. Böyle bir özellik yoktur.
Gövde biti ise gövdede değil giysilerin dikiş yerlerinde aranmalıdır. Kaşıntı izleri genellikle sırttadır. Enseden sırta doğru üçgen şeklinde bir bölgede kaşıntı izleri vardır.
Bitten Korunma ve Öneriler:
1. Bitlenme çocuklarda en çok okul gibi kalabalık bulunduğu ortamlardan geçer. Okulda bitlenme görüldüğünde en yakın sağlık kuruluşunun yardımı ve işbirliği sağlanmalıdır.
2. Okuldan gelen bir bitlenme olayına rastlandığında veli çocuğunun öğretmenine haber vermeli, diğer öğrencilerin de başlarında bit olup olmadığı araştırılmalıdır.
3. Başında bit ya da sirke olan öğrencilerin aileleri çağnlarak (bit bir aile hastalığı olduğundan), ailenin diğer bireylerinde de bitlenme olup, olmadığı araştırılmalı ve bütün bitlenenlerin aynı anda tedavisi sağlanmalıdır.
4. Sağlık kuruluşunca önerilen tedavilere uyulmalıdır.
5. Kullanılan fırça ve taraklar baştaki bitin tedavisiyle birlikte ilaç içinde tutularak, kaynatılarak temizlenmelidir.
6. Giysilerdeki gövde biti için giysiler kaynar su ile yıkanıp, kızgın ütü ile ütülenmelidir. Eğer giysilere DDT gibi zehirli tozlar serpilirse vücutta emilerek zehirlenmeye yol açacağından elbiseler iyice yıkanmadan giyilmemelidir.
7. Su ve sabunla kişisel temizlik ( el, yüz, vücut temizliği) konularında titiz davranılmalıdır.
8. Başkalarına ait tarak, fırça, başlık, bere, atkı gibi eşyalar kullanılmamalıdır. Okula giden çocukların askıda palto, ceket, başlık gibi eşyalarını üst üste koymamalıdır.. Çünkü bitler oda ısısında günlerce canlı kalabilmektedirler. Öğrenciler birbirlerinin eşyalarım kullanmama konusunda da eğitilmelidir.
9. Tedaviler bittikten sonra bit yönünden aileler ara ara çocuklarını kontrol etmeli onların kişisel temizliği konusuna dikkat etmelidir.
